achtergrond

Nieuws

Archief

Duurzaamheid, meer dan EPB

Duurzaamheid, meer dan EPB

Standpunt
25 jun 2015

BVA standpunt juni 2015

Bijna 10 jaar geleden werd de EPB-regelgeving ingevoerd om bouwers en verbouwers te verplichten om op een duurzame manier met energie om te gaan. E- en K-peilen behoren intussen tot de dagelijkse bouwterminologie. Maar hoe duurzaam en effeciënt is de EPB-regelgeving echt?

Als beroepsvereniging voor architecten ondersteunt BVA een gerichte duurzame evolutie in het bouwgebeuren. Architecten dragen hierin een belangrijke maatschappelijke verantwoordelijkheid. Steeds meer wordt duidelijk dat energiebeperking slechts een deel van de oplossing naar duurzaam bouwen is. Het ontwerpproces op zich, de vertaling van een programma, de inplanting, de mobiliteit, de relatie tot het landschap, het watergebruik, het materiaalgebruik, de leefbaarheid, de toegankelijkheid, de betaalbaarheid… Het zijn stuk voor stuk belangrijke bezorgdheden voor de opdrachtgever en architect om de duurzaamheid van een ontwerp te garanderen en de toekomstige generaties niet te hypothekeren. BVA beklemtoont de blijvende noodzaak van de creatieve rol van de architect in dit complexe gebeuren​.

Bij onze leden van de beroepsvereniging kunnen we inzake EPB heel veel positieve reacties noteren, maar tegelijk zijn ook heel wat kritische geluiden waar te nemen. De EPB-regelgeving is in het leven geroepen als een controle-instrument voor de overheid. Het E-peil is in dat opzicht een theoretisch kengetal dat laat weten wanneer iemand binnen de lijntjes kleurt of niet, los van het reële energieverbruik. Veel architecten beginnen het E-peil echter ook als praktische toetssteen te gebruiken om zo een inzicht te krijgen in de energetische aspecten van hun gebouw. Hiervoor is het E-peil niet zo geschikt omdat het uitgaat van een aantal theoretische aannames (eenzelfde temperatuur in het hele gebouw, interne winsten ...). Bovendien is de samenstelling van het E-peil weinig inzichtelijk. Welke E-punten zijn het resultaat van welke maatregelen? De strenge verplichtingen enerzijds en het gebrek aan transparantie anderzijds hebben ervoor gezorgd dat soms blind een E-peil nagejaagd wordt zonder zich rekenschap te geven van de uiteindelijke kwaliteit en logica van het ontwerp. Overigens leidt de focus van EPB op het primair energieverbruik van de woning nogal eens tot toevlucht naar hoogtechnologische installaties in plaats van eerst de beperking van de energievraag te onderzoeken door bijvoorbeeld inplanting, oriëntatie en zo meer.

Gezond verstand en architecturale kennis worden in een dergelijke berekeningswijze niet altijd beloond. Bovendien maakt de theoretische benadering het niet eenvoudig om inzicht te verkrijgen in de maatregelen die het meest effect hebben en om erop een overtuigende manier met bouwheren over te communiceren. BVA begrijpt het opzet van het door de EPB-verslaggever berekende E-peil als controle-instrument voor de regelgevende overheid, maar pleit tegelijk voor meer inzicht en gebruiksvriendelijkheid in de berekeningswijze. Hierdoor zal het draagvlak zowel bij bouwprofessionelen als bij bouwheren aanzienlijk toenemen. Daarom zouden instrumenten om op eenvoudige en heldere manier doorgedreven optimalisaties en alternatieven te onderzoeken tot de mogelijkheden moeten behoren. Nu wordt deze vaak tijdrovende inspanning enkel uitgevoerd door de betere EPB-verslaggever.

BVA schreef reeds in een artikel dat bouwen de voorbije tien jaar niet goedkoper is geworden. De verstrengde energie-eisen zijn hier mede verantwoordelijk voor en de deadline voor de EPB-eindaangifte laat fasering niet toe. Het credo dat groene maatregelen zichzelf terugbetalen is best verdedigbaar, maar als het bouwbudget bij aanvang ontbreekt leidt dit ertoe dat de bouwheer afhaakt. Met de focus op duurzaamheid in zijn globaliteit pleit BVA voor een haalbaar traject voor iedereen en fasering zou dan tot de mogelijkheden moeten behoren. Een bijkomend nadeel van een eenmalige controle kort na de oplevering is dat de bouwheer minder gemotiveerd wordt om bijkomend energetisch te investeren op middellange of langere termijn. Naast nieuwbouw is deze bekommernis voor renovatie nog een stuk groter. Heel dikwijls wordt er namelijk gerenoveerd omdat dit gefaseerd kan gebeuren. Met het renovatiepact in gedachten wilt BVA heel duidelijk stellen dat de beroepsvereniging een pleitbezorger is van betaalbaar wonen voor iedereen. Duurzaamheid betekent in dit opzicht in de eerste plaats geleidelijke, betaalbare maatregelen en een aangepast subsidiebeleid. In het andere geval mag de overheid verwachten dat er in de illegaliteit zal verbouwd worden. Dit kan niet de bedoeling zijn van een bestuur dat op duurzame wijze vooruit wil.

BVA gelooft steevast in een duurzame ontwikkeling van het architectuurlandschap. Zij benadrukt hierbij de rol van de architecten in de transformatie naar een duurzaam maatschappelijk bewustzijn. BVA wilt deze transformatie in zijn globaliteit aanschouwen en benadrukt de noodzaak van energetisch “bouwen en verbouwen” als onderdeel van dit proces. Om een duurzaam maatschappelijk bewustzijn te creëren , is samenwerking vereist tussen alle geledingen van de maatschappij. BVA doet hiermee een warme oproep om overtuigd en kritisch te evolueren naar een duurzame toekomst.

Noot:

Sinds 2006 is de EPB-regelgeving van kracht. Het was de start van een krachtige evolutie in het bouwgebeuren. Naar aanleiding van de naderende tiende verjaardag nam BVA graag de tijd voor een kritische analyse.

De E-peileis geldt sinds het ontstaan voor nieuwbouwprojecten en sinds 2015 ook voor ingrijpende energetische renovaties. Het berekende E-peil of energieprestatiepeil van een gebouw staat voor het berekend primair energieverbruik ervan, tegenover het referentieverbruik bij E100 voor datzelfde gebouw. Dat berekend verbruik hangt af van een reeks factoren zoals isolatie, bouwknopen, luchtdichtheid, zonnewinsten, thermische inertie, oververhittingsrisico, de toegepaste installatietechnieken voor o.a. koeling, verwarming, ventilatie, sanitair warm water, verlichting (bij kantoren) en eventuele hernieuwbare energie, met eisen afhankelijk van het project. Het E-peil houdt dus met meer factoren rekening dan het K-peil of de jaarlijkse netto-energiebehoefte voor ruimteverwarming.

De overheid legde in 2006 de eis vast op E100. Voor bouwaanvragen ingediend vanaf 2010 wijzigde dit naar E80, in 2012 verstrengde dit verder naar E70 om vanaf 2014 tot op vandaag te evolueren naar E60. Op korte termijn wordt deze E-peildaling verdergezet, want bouwaanvragen ingediend na 2016 zullen moeten voldoen aan E50. Deze stelselmatige verstrenging eindigt met de E30-eis vanaf 2021.

Nieuwsbrieven

BVA nieuws editie 03 - mei 2017

BVA nieuws editie 03 - mei 2017 17 mei 2017

BVA nieuws editie 02 - maart 2017

BVA nieuws editie 02 - maart 2017 7 mrt 2017

BVA nieuws editie 01 - januari 2017

BVA nieuws editie 01 - januari 2017 17 jan 2017

BVA nieuws editie 07 - december 2016

BVA nieuws editie 07 - december 2016 15 dec 2016

BVA nieuws editie 06 - oktober 2016

BVA nieuws editie 06 - oktober 2016 11 okt 2016

BVA nieuws editie 05 - september 2016

BVA nieuws editie 05 - september 2016 27 sep 2016

Oudere berichten

1-Daagse architectuurreis: Bezoek de parels van Noord-Frankrijk
1-Daagse architectuurreis: Bezoek de parels van Noord-Frankrijk 18 apr 2017 Activiteiten Architectuurtrip
Lezing "Landscape of the future" door Daan Roosegaarde
Lezing "Landscape of the future" door Daan Roosegaarde 5 apr 2017 Activiteiten Lezing Beurs
Ten Huize van POLO Architects
Ten Huize van POLO Architects 5 apr 2017 Activiteiten Ten huize van
EPB-Congres: "Renovate the future"
EPB-Congres: "Renovate the future" 14 mrt 2017 Congres
Oproep tot kandidatuurstelling kwaliteitskamer Gent
Oproep tot kandidatuurstelling kwaliteitskamer Gent 21 feb 2017 Oproep
BVA-Activiteiten in maart
BVA-Activiteiten in maart 21 feb 2017 Activiteiten
Voorstelling jaarthema 'Mijn Huis Mijn Architect' op Batibouw
Voorstelling jaarthema 'Mijn Huis Mijn Architect' op Batibouw 13 feb 2017 Debat
Volop Bob (debat, gratis boek en netwerkreceptie)
Volop Bob (debat, gratis boek en netwerkreceptie) 31 jan 2017 Debat
Oproep tot inzenden van projecten voor het Architectuurboek Vlaanderen N°13
Oproep tot inzenden van projecten voor het Architectuurboek Vlaanderen N°13 30 jan 2017 Oproep
Edward Sorgeloose namens BVA over Smart Buildings
Edward Sorgeloose namens BVA over Smart Buildings 20 jan 2017 Standpunt
Find myself a city to live in. De Smet Vermeulen architecten.
Find myself a city to live in. De Smet Vermeulen architecten. 13 jan 2017 Tentoonstelling
26/01 - BVA Nieuwjaarsreceptie met lezingen door trendwatcher Hilde Francq (Francq Colors) en ingenieur Johan Vyncke (WTCB)
26/01 - BVA Nieuwjaarsreceptie met lezingen door trendwatcher Hilde Francq (Francq Colors) en ingenieur Johan Vyncke (WTCB) 11 jan 2017 BVA Nieuwjaarsreceptie
Seoul 2017 - Soul of City 03-10 september 2017 - UIA Congress 2017
Seoul 2017 - Soul of City 03-10 september 2017 - UIA Congress 2017 3 jan 2017
Huidig voorzitter Sylvie Bruyninckx blikt terug op 2016 en geeft de fakkel door
Huidig voorzitter Sylvie Bruyninckx blikt terug op 2016 en geeft de fakkel door 13 dec 2016
Verplichte tienjarige burgerlijke aansprakelijkheid van aannemers, architecten en andere dienstverleners in de bouwsector
Verplichte tienjarige burgerlijke aansprakelijkheid van aannemers, architecten en andere dienstverleners in de bouwsector 24 okt 2016 Nieuws
Bezoek AREAL ARCHITECTEN met BVA TEN HUIZE VAN 28/10/2016
Bezoek AREAL ARCHITECTEN met BVA TEN HUIZE VAN 28/10/2016 18 okt 2016 Ten huize van
BVA Archigoldcup Antwerpen editie 2017 - inschrijven kan nog tot 31 oktober 2016
BVA Archigoldcup Antwerpen editie 2017 - inschrijven kan nog tot 31 oktober 2016 11 okt 2016 Archigoldcup
Prof. Leo Van Broeck over Land use & Densiteit - BVA STANDPUNT
Prof. Leo Van Broeck over Land use & Densiteit - BVA STANDPUNT 13 sep 2016 Standpunt
Demain - le Film
Demain - le Film 13 sep 2016
Postgraduaat Bio-ecologisch bouwen en wonen
Postgraduaat Bio-ecologisch bouwen en wonen 5 sep 2016 Opleiding
Post-academische opleiding 'informatiebeheer voor bouwprojecten (BIM)' - Universiteit Gent
Post-academische opleiding 'informatiebeheer voor bouwprojecten (BIM)' - Universiteit Gent 15 jun 2016 Opleiding
Architecten vragen eerlijk loon naar werk
Architecten vragen eerlijk loon naar werk 8 jun 2016
as-BUILTatTEST
as-BUILTatTEST 24 mei 2016 Standpunt
Koning kent ereteken toe aan de Laureaten van de Arbeid sector architect - ingenieur architect
Koning kent ereteken toe aan de Laureaten van de Arbeid sector architect - ingenieur architect 19 mei 2016
petitie stedelijk zwembad Oostende
petitie stedelijk zwembad Oostende 9 mei 2016 Petitie
Projective Habitat
Projective Habitat 22 apr 2016 Wedstrijd
Startevent Groen in de Bouw - van landschap tot stad
Startevent Groen in de Bouw - van landschap tot stad 19 apr 2016 Studiedag
Het Technisch Comité Architecten van het WTCB
Het Technisch Comité Architecten van het WTCB 18 apr 2016
VOORJAARSLEZING DIENST MONUMENTENZORG EN ARCHITECTUUR STAD GENT
VOORJAARSLEZING DIENST MONUMENTENZORG EN ARCHITECTUUR STAD GENT 4 apr 2016 Lezing
Verplichte vorming van architecten - standpunt FAB en haar leden
Verplichte vorming van architecten - standpunt FAB en haar leden 30 mrt 2016
BVA steunt de campagne rond 'VERLOREN' PROJECTEN
BVA steunt de campagne rond 'VERLOREN' PROJECTEN 22 mrt 2016
AMO ARCHITECTUURREIS 2016 - HAMBURG, MÜNSTER en OSNABRÜCK.
AMO ARCHITECTUURREIS 2016 - HAMBURG, MÜNSTER en OSNABRÜCK. 16 mrt 2016
[W]interieuravonden in Mechelen
[W]interieuravonden in Mechelen 3 mrt 2016
KBKW lezing 22/03/2016 - 'universal design, uitgangspunt voor een integraal toegankelijk ontwerp'
KBKW lezing 22/03/2016 - 'universal design, uitgangspunt voor een integraal toegankelijk ontwerp' 3 mrt 2016
wetsontwerp verzekeringsplicht bouwaannemers ook voor BVA onaanvaardbaar
wetsontwerp verzekeringsplicht bouwaannemers ook voor BVA onaanvaardbaar 24 feb 2016 Nieuws
de woningPAS-OP
de woningPAS-OP 23 feb 2016 Standpunt
17/03 - EXPERT Day 'Doorgedreven energetische renovatie' - Mechelen
17/03 - EXPERT Day 'Doorgedreven energetische renovatie' - Mechelen 17 feb 2016 Studiedag
RIBA International Prize
RIBA International Prize 1 feb 2016 Architectuurprijs
Studentencomplex 'Gate 15' door BOB361 wint Belgische Prijs voor Architectuur
Studentencomplex 'Gate 15' door BOB361 wint Belgische Prijs voor Architectuur 6 jan 2016
VRP-congres open ruimte, open blik 17-18 maart 2016
VRP-congres open ruimte, open blik 17-18 maart 2016 10 dec 2015 Congres
Editoral Voorzitter
Editoral Voorzitter 7 dec 2015
Permanente vorming voor architecten - enkele bedenkingen
Permanente vorming voor architecten - enkele bedenkingen 2 nov 2015 Standpunt
Post-war building materials - lancering boek en website
Post-war building materials - lancering boek en website 28 okt 2015
Avond van de Architectuur 10 oktober 2015 - 3 korte videogesprekken
Avond van de Architectuur 10 oktober 2015 - 3 korte videogesprekken 28 okt 2015 Debat
3 avonden rond 'de stad en Permeke' - 10 jaar Permeke
3 avonden rond 'de stad en Permeke' - 10 jaar Permeke 28 okt 2015
18 genomineerden dingen naar de Belgische prijs voor Architectuur 2015
18 genomineerden dingen naar de Belgische prijs voor Architectuur 2015 20 okt 2015 Architectuurprijs
UIA - International conference "Architecture, the climate of the future" - 30/11/2015 13 okt 2015 Conference
REGISTER VAN REGELGEVING
REGISTER VAN REGELGEVING 30 sep 2015 Standpunt
BLAF architecten wint de Gentse BVA-Archigoldcup 2015!
BLAF architecten wint de Gentse BVA-Archigoldcup 2015! 23 sep 2015 Archigoldcup
dringende oproep tot steun aan matador
dringende oproep tot steun aan matador 20 aug 2015
Vlaamse regering keurt vernieuwd bouwmeesterschap goed 30 jun 2015 Nieuws
Studente schrijft Nederlandstalige handleiding voor indienen stedenbouwkundige vergunning in Wallonië 30 jun 2015 Nieuws
Duurzaamheid, meer dan EPB
Duurzaamheid, meer dan EPB 25 jun 2015 Standpunt
gratis voor BVA-leden: de FAB timesheet kostencalculator 24 jun 2015 BVA ledenvoordeel
G30 tegen economische en intellectuele verspilling bij belgische openbare architectuuropdrachten 23 jun 2015
UPA-BUA borderel van eenheidsprijzen 2014
UPA-BUA borderel van eenheidsprijzen 2014 9 jun 2015 BVA ledenvoordeel
ambitienota - architectuurcultuur is vliegwiel voor maatschappelijke innovatie
ambitienota - architectuurcultuur is vliegwiel voor maatschappelijke innovatie 29 apr 2015
VEA - technische artikels rond de installatie-eisen bij renovatie, van kracht sinds 1 januari 2015
VEA - technische artikels rond de installatie-eisen bij renovatie, van kracht sinds 1 januari 2015 15 apr 2015 Innovatie
Oproep Architectuurboek Vlaanderen n°12
Oproep Architectuurboek Vlaanderen n°12 7 apr 2015
Architectuurlezingen duurzame transformatie
Architectuurlezingen duurzame transformatie 25 mrt 2015 Lezing
Architectuurwijzer - lezing Emilio Tuñón, C-mine Genk 22/04
Architectuurwijzer - lezing Emilio Tuñón, C-mine Genk 22/04 23 mrt 2015 Lezing
Wienerberger Brick Award 2016: oproep voor inschrijvingen 23 mrt 2015
BVA terugblik - architectuurcafés 2014 23 mrt 2015 Debat
Provinciale Architectuurprijs Oost-Vlaanderen 2015
Provinciale Architectuurprijs Oost-Vlaanderen 2015 10 mrt 2015
TDS & THONET - EVENT VOOR ARCHITECTEN 26 MAART 2015
TDS & THONET - EVENT VOOR ARCHITECTEN 26 MAART 2015 4 mrt 2015
Dreigt de toenemende regelgeving de bouwkost onbetaalbaar te maken?
Dreigt de toenemende regelgeving de bouwkost onbetaalbaar te maken? 23 feb 2015 Standpunt
Provinciale architectuurprijs - Patrimonium voor de toekomst 2015
Provinciale architectuurprijs - Patrimonium voor de toekomst 2015 23 feb 2015
Het belang van een Vlaams Bouwmeester
Het belang van een Vlaams Bouwmeester 5 feb 2015 Standpunt
Finale Archigoldcup Antwerpen 2015
Finale Archigoldcup Antwerpen 2015 29 jan 2015
Archigoldcup Antwerpen 2015
Archigoldcup Antwerpen 2015 17 jan 2015 Archigoldcup
Stone & Tile event 2015 in Gent op 22 en 23 januari
Stone & Tile event 2015 in Gent op 22 en 23 januari 16 jan 2015 Update
Vacature hoofdredacteur van het magazine A+ Architecture in Belgium
Vacature hoofdredacteur van het magazine A+ Architecture in Belgium 12 jan 2015
Trekking BVA-Archigoldcup Antwerpen 2015
Trekking BVA-Archigoldcup Antwerpen 2015 18 dec 2014 Archigoldcup
BVA ondertekent renovatiepakt
BVA ondertekent renovatiepakt 16 dec 2014
Tips & advies Bouw 12/11/2014 - Reactie Euromaf
Tips & advies Bouw 12/11/2014 - Reactie Euromaf 14 dec 2014
Tips & advies Bouw 12/11/2014 - Reactie AR-CO
Tips & advies Bouw 12/11/2014 - Reactie AR-CO 14 dec 2014
Business Zoo / Samenwerking voor BEN-renovaties
Business Zoo / Samenwerking voor BEN-renovaties 2 dec 2014
Gratis tool CAPEM COMPASS online
Gratis tool CAPEM COMPASS online 1 dec 2014
BVA over "Afschaffing Vlaams Bouwmeester"
BVA over "Afschaffing Vlaams Bouwmeester" 1 aug 2014
Memorandum 2014
Memorandum 2014 18 jun 2014