achtergrond

Nieuws

Actueel

KLIMAAT: MOETEN WIJ PANIKEREN?

KLIMAAT: MOETEN WIJ PANIKEREN?

Standpunt
13 feb 2019

de eerst aangesprokenen én actief ondernemenden zijn architecten, zeker op het regionale en lokale vlak

Wie vandaag nog niet gehoord heeft van Anuna De Wever, Kyra Gantois,  Adéleaïde Charlier of Greta Thunberg, vertoefde waarschijnlijk al (als premature klimaatvluchteling ?) op planeet B.

Helaas, die planeet is er niet. En zelfs wie de actie “Youth for Climate” een beetje naïef vindt en als zeldzamer wordende  “klimaatscepticus” twijfelt aan de onrustwekkende voorspellingen en de veronderstelde oorzaken, kan niet anders dan besluiten dat we geen enkele inspanning uit de weg mogen gaan om een catastrofale toekomst te voorkomen. Want zelfs met een gezonde dosis twijfel aan oorzaak en gevolgen, moet je nog kunnen antwoorden op de vraag: wat als alle voorspellingen juist zijn? Bovendien dragen de meeste klimaatmaatregelen impliciet ook nog bij aan een gezondere en een meer duurzame leefomgeving, en dat willen we toch allemaal?

Is de toestand vandaag dermate dat we moeten beginnen panikeren? De verandering naar een maatschappij zonder enige invloed op het natuurlijke klimaat gaat misschien wel trager dan soms mogelijk is of verwacht mag worden,  maar de paniekaanval wordt waarschijnlijk mee veroorzaakt  door een gebrek aan informatie. Er is immers al heel wat werk verzet, en niet in het minst door … architecten.

Architecten, waaronder dus ook stedenbouwkundigen, spelen in deze noodzakelijke  transitie van onze leefomgeving immers een zeer belangrijke, en -op lokaal gebied- zelfs de meest  vooraanstaande rol. Niet alleen omdat woningen een zeer groot aandeel in het totaal energieverbruik hebben (en dus vandaag een grote CO2 uitstoot veroorzaken), maar ook omdat de manier van inrichting van de ruimte een grote weerslag heeft op de daarmee verbonden vereiste mobiliteit en de daarmee gepaard gaande extra CO2 productie.

Een vijfde (en daarmee het grootste aandeel) van de CO2 uitstoot in ons land komt van de (internationale) scheepvaart. De tweede grootste bron zijn de woningen met vandaag een aandeel van ongeveer 16 %. Het autoverkeer neemt met een aandeel van circa 14 % een 4-de plaats in op deze hitlijst.

Welnu, de bouwsector is er in geslaagd deze broeikasgasuitstoot van woningen te drukken met ruim 17 procent in de periode 1990-2016.  En vandaag behoren de ter beschikking staande maatregelen en innovaties  in deze sector nog steeds bij het zogenaamd laaghangend fruit, voor een betekenisvolle, snelle, betaalbare en bestendige vermindering van de aanmaak van dit gas. Laat ons op dit élan verder gaan, maar dat betekent nu meer dan ooit ook: alle hens aan dek!

Hoewel alle extra hulp nog steeds meer dan welkom is, betekent bovenstaande verandering in de voorgaande decennia dat in onze sector al heel vroeg heel wat gaande was voor het klimaatvraagstuk, zelfs ruim voordat de huidige initiatiefnemers van “Youth for Climate” geboren waren. En er staat nog heel wat op til. Vermelden we bijvoorbeeld het Team Vlaams Bouwmeester en hun ontwerpend onderzoek naar klimaatwijken en ja, met zelfs heuse pilootprojecten van energiewijken.

Ook de overheid, via  bijvoorbeeld het Departement Omgeving Vlaanderen, heeft een immer uitbreidende kennisbank met maatregelen die steden en gemeenten ondersteunt bij  een klimaatbestendige inrichting van de omgeving. Daarbij wordt niet alleen ingegrepen op de vermindering van de CO2 uitstoot om verdere klimaatverandering zo veel mogelijk te voorkomen (mitigatie), maar wordt ook ingezet op het opvangen (adaptatie) van deze veranderingen (zoals hittestress, langdurige droogte en overvloedige neerslag)

Tot slot legt ook de Europese Unie in de woningbouw verplichtende maatregelen op met het intussen welbekende  BEN-concept: het ‘Bijna-EnergieNeutraal’ bouwen, dat vanaf 2021 de standaard wordt voor nieuwbouwwoningen in Vlaanderen en in heel Europa zelfs.

 

Maar buiten deze en nog vele andere initiatieven, zullen wij als beroepsvereniging er met alle macht voor ijveren dat de middelen voor onderzoek en innovatieve ontwikkelingen in de bouw met een positief effect op de klimaatneutraliteit, voldoende sterk blijven stijgen. Enkel  een gedragsverandering zal immers helemaal niet volstaan, zonder (zelfs hopelijk disruptieve) innovaties, zijn de gestelde doelen onhaalbaar.

Minstens daarom zouden wij architecten nu al, enkel nog projecten mogen aanvaarden die op zijn minst leiden tot Bijna-Energieneutraal Bouwen. De nodige technologieën daarvoor zijn  immers al geruime ter beschikking, laat ons ze dan zonder uitzondering gebruiken en verbeteren.

Een warme oproep dus aan alle architecten, stedenbouwkundigen,… om meer ruchtbaarheid te geven aan de sterke rol die wij vervullen en aan hoe wij concreet en in belangrijke mate bijdragen aan oplossingen. Paniek, steeds een slechte raadgever, kan daardoor misschien vermeden worden.

Nieuwsbrieven

BVA nieuws februari 2019 - editie 01

BVA nieuws februari 2019 - editie 01 28 feb 2019

BVA nieuws oktober 2018 - editie 05

BVA nieuws oktober 2018 - editie 05 11 okt 2018

BVA nieuws augustus 2018 - editie 04

BVA nieuws augustus 2018 - editie 04 17 aug 2018

BVA nieuws juni 2018 - editie 03

BVA nieuws juni 2018 - editie 03 25 jun 2018

Meer nieuws

Oproep voor een beter milieubeleid
Oproep voor een beter milieubeleid 18 apr 2019 Standpunt
De Kamer keurt de hervorming goed van de verzekering in de bouwsector:
De Kamer keurt de hervorming goed van de verzekering in de bouwsector: 13 mei 2019
expert day 06/06/2019 - SLIMME HVAC
expert day 06/06/2019 - SLIMME HVAC 8 mei 2019
ACHIEVING QUALITY IN THE BUILT ENVIRONMENT
ACHIEVING QUALITY IN THE BUILT ENVIRONMENT 8 mei 2019
2019 World Architecture Day International Poster Design Competition
2019 World Architecture Day International Poster Design Competition 3 apr 2019
BVA MEET & GREET BIJ DMOA ARCHITECTS
BVA MEET & GREET BIJ DMOA ARCHITECTS 26 mrt 2019
International Student Architectural Competition - UIA-HYP CUP 2019
International Student Architectural Competition - UIA-HYP CUP 2019 20 mrt 2019
24/04/2019 - Middagsymposium 'Ruimte, energie en mobiliteit: blijvende problemen?'
24/04/2019 - Middagsymposium 'Ruimte, energie en mobiliteit: blijvende problemen?' 6 mrt 2019
26/03/2019 - Gebouwen vegetaliseren. Het urbanisme gaat over naar groen
26/03/2019 - Gebouwen vegetaliseren. Het urbanisme gaat over naar groen 6 mrt 2019
UIA - International design competition fot the national concert hall Lithuania
UIA - International design competition fot the national concert hall Lithuania 6 mrt 2019 Wedstrijd
international architectural design competition - concert hall "tautos namai"
international architectural design competition - concert hall "tautos namai" 1 mrt 2019
Extended registrations until June 7th 2019 - Eleventh Edition of Dedalo Minosse International Prize for Commissioning a Building 2018/2019
Extended registrations until June 7th 2019 - Eleventh Edition of Dedalo Minosse International Prize for Commissioning a Building 2018/2019 1 mrt 2019
International Architectural Design Competition: Knowledge and Innovation Center in Tripoli, Lebanon
International Architectural Design Competition: Knowledge and Innovation Center in Tripoli, Lebanon 1 mrt 2019
Enquête architectuuronderwijs en stage - 2019
Enquête architectuuronderwijs en stage - 2019 20 feb 2019 enquête
POLO & OSAR WINNEN BVA-ARCHIGOLDCUP ANTWERPEN 2019
POLO & OSAR WINNEN BVA-ARCHIGOLDCUP ANTWERPEN 2019 13 feb 2019 Archigoldcup
Ministerraad - Aansprakelijkheidsverzekering verplicht voor alle dienstverleners in bouwsector
Ministerraad - Aansprakelijkheidsverzekering verplicht voor alle dienstverleners in bouwsector 14 dec 2018 Nieuws
22-02-2019 lancering Stynen Academy
22-02-2019 lancering Stynen Academy 5 feb 2019
A+more jaarabonnement aan 199 euro (incl. BTW) ipv 250 euro (incl. BTW) exclusief voor BVA-leden
A+more jaarabonnement aan 199 euro (incl. BTW) ipv 250 euro (incl. BTW) exclusief voor BVA-leden 4 feb 2019 BVA ledenvoordeel
inspiratiedag Orde van Architecten woensdag 24 april 2019
inspiratiedag Orde van Architecten woensdag 24 april 2019 29 jan 2019
International Call for Application ARTIST IN RESIDENCE in Austria 2020 Residency and Scholarship
International Call for Application ARTIST IN RESIDENCE in Austria 2020 Residency and Scholarship 18 jan 2019
Fourth International Baku Architecture Award
Fourth International Baku Architecture Award 15 jan 2019 Wedstrijd
De regels van goed vakmanschap en de kwaliteitskeurmerken in de bouwsector
De regels van goed vakmanschap en de kwaliteitskeurmerken in de bouwsector 12 nov 2018 BVA ledenvoordeel
01/07/2018: verplichte verzekering tienjarige aansprakelijkheid in de bouwsector
01/07/2018: verplichte verzekering tienjarige aansprakelijkheid in de bouwsector 16 apr 2018 Nieuws
Minister Gatz maakt resultaten bekend van grootschalig onderzoek naar sociaaleconomische positie van architecten en designers
Minister Gatz maakt resultaten bekend van grootschalig onderzoek naar sociaaleconomische positie van architecten en designers 5 mrt 2018
UPA-BUA borderel van eenheidsprijzen 2017
UPA-BUA borderel van eenheidsprijzen 2017 18 apr 2017 Producten BVA ledenvoordeel
Union of international associations of architects
Union of international associations of architects 9 sep 2017 Update